سلامت چشم

مهار تنبلی چشم با غربالگری به موقع

تنبلی چشم یا آمبلیوپی (Amblyopia) نوعی اختلال چشمی است که در آن بینایی یک یا هر دو چشم بدون وجود ناهنجاری‌ در ساختمان ظاهری چشم کاهش می‌یابد، به عبارت ساده‌تر در این نوع اختلال هرچند ممکن است چشم کودک به‌ظاهر سالم باشد اما دید کاملی ندارد.

تنبلیچشم یا آمبلیوپی (Amblyopia) نوعی اختلال چشمی است که در آن بینایی یک یا هر دو چشم بدون وجود ناهنجاری‌ در ساختمان ظاهری چشم کاهش می‌یابد، به عبارت ساده‌تر در این نوع اختلال هرچند ممکن است چشم کودک به‌ظاهر سالم باشد اما دید کاملی ندارد. درصورتی‌که این عارضه به‌موقع درمان نشود کودک با مشکلات جدی بینایی مواجه خواهد شد، ازاین‌رو آشنایی با آن ضروری به نظر می‌رسد.


دکتر مصطفی سلطان سنجری می‌گوید: چشمی که در معاینات از همه نظر سالم است اما عملکرد آن دچار اختلال شده و دید مرکزی کامل و درستی ندارد به‌طوری‌که این کاهش دید حتی با استفاده از عینک هم کامل نمی‌شود، تنبل تلقی می‌شود.

دبیر علمی بیست و هشتمین کنگره بین‌المللی چشم‌پزشکی ایران می‌افزاید: عیوب انکساری (دوربینی، نزدیک‌بینی یا آستیگماتیسم)، انحراف چشم و برخی بیماری‌های چشمی مانند آب‌مروارید و کدورت قرنیه باعث ایجاد تنبلی چشم خواهد شد. این چشم‌پزشک اطفال می‌افزاید: هرچند تنبلی چشم یکی از شایع‌ترین علل کاهش بینایی در کودکان است اما خوشبختانه ایران یکی از پیشرفته‌ترین کشورها در درمان بیماری‌های چشم کودکان است. غربالگری‌های به‌موقع و صحیح باعث شده کارشناسان کشور ما بتوانند با تشخیص بهموقع، بیماری‌های چشم کودکان را درمان کنند و در عرصه‌ی بین‌المللی جایگاه شایسته‌ای در این زمینه به دست آورند.


طلایی‌ترین زمان برای این معاینات از بدو تولد تا چهارسالگی است.

 به گفته دکتر سلطان سنجری، مهم‌ترین موضوع در بیماری‌های چشم کودکان معاینه چشم آن‌ها در زمان مناسب است. طی این معاینات قبل از بروز علائم ظاهری، چشم‌پزشک تنبلی چشم را بر اساس اختلاف قدرت بینایی بین دو چشم یا ضعف بینایی هر دو چشم تشخیص می‌دهد. البته ضعف بینایی در یک‌چشم همیشه به معنای تنبلی چشم نیست و گاهی این مشکل با تجویز عینک و استفاده درست از آن اصلاح می‌شود.

وی معاینات لازم را چنین دسته‌بندی می‌کند: در بدو تولد نوزاد باید با معاینات پزشکی دقیق مطمئن شویم نوزاد به بیماری آب‌مروارید مبتلا نیست. در صورت سلامت چشم نوزاد معاینه بعدی چشم او باید بین 3 تا 6 ماهگی انجام شود، تا در صورت وجود اختلال، درمان بهموقع انجام گیرد.
مرحله‌ی بعدی معاینات که بسیار مهم به نظر می‌رسد هنگامی است که کودکان علائم را می‌آموزند و می‌توانند آنچه می‌بینند بیان کنند. درواقع بین سنین 3 تا 4 سالگی، زمان مناسبی برای بررسی دقیق‌تر چشم کودکان است. بعد از سن 5 سال دیگر معاینات چشم‌پزشکی مانند بالغین انجام می‌شود.




عوارض ناشی از عدم درمان تنبلی چشم
این چشم‌پزشک اطفال با اشاره به عوارض ناشی از عدم درمان تنبلی چشم خاطرنشان می‌کند: هرچند امروزه فراهم شدن امکان دسترسی آسان به چشم‌پزشک برای عموم مردم و افزایش آگاهی والدین باعث شده تنبلی چشم در همان مراحل ابتدایی تشخیص داده شود اما بهتر است بدانید اگر تنبلی چشم اصلاح نشود مشکلات زیادی برای کودک به وجود می‌آید که از میان مهم‌ترین آن‌ها می‌توان به کاهش بینایی دائمی در چشم تنبل و حتی نابینایی و از بین رفتن دید عمق اشاره کرد. این در حالی است که این عارضه کامل درمان‌پذیر است.

 

درمان تنبلی چشم در کودکان
دکتر سلطان سنجری در ادامه با اشاره به درمان تنبلی چشم در کودکان می‌گوید: معمولاً برای درمان تنبلی چشم، با بستن چشم سالم از کودک خواسته می‌شود تنها با چشم تنبل ببیند. هرچند بستن چشم سالم دائمی نیست و در زمان‌های مشخص باز می‌شود اما با این کار مغز وادار به دیدن با چشم تنبل می‌شود. زمان این درمان به‌شدت مشکل بستگی دارد و ممکن است گاهی چند هفته یا چند ماه طول بکشد.
اما در برخی موارد هم این اختلال به دلیل عیوب انکساری است که در چنین شرایطی پزشک با تجویز عینک تلاش می‌کند تنبلی چشم را درمان کند. در مواردی هم برای درمان تنبلی چشم از بوتاکس استفاده می‌شود و درنهایت برای افرادی که به این درمان‌ها پاسخ مثبت نمی‌دهند از عمل جراحی استفاده می‌شود، جراحی کمک می‌کند دو چشم باهم کار کنند و باعث ایجاد دید عمق می‌شود. برخلاف تصور عموم این عمل‌های جراحی بسیار ساده هستند و شانس موفقیت در آن‌ها نیز بسیار زیاد است.

 وی تأکید می‌کند: معمولاً بینایی تا سن 10 سالگی کامل می‌شود، بنابراین درصورتی‌که چشم تنبل در سنین کم‌تر از 10 سال درمان نشود، چشم بیمار دیگر به درمان پاسخ مناسب نخواهد داد و بینایی او بهشدت تحت تأثیر قرار خواهد گرفت.

عضو انجمن چشم‌پزشکان ایران توصیه می‌کند: والدین باید از همان بدو تولد معاینات چشم کودکشان را جدی بگیرند و در صورت وجود مشکل دستورات پزشک را به‌درستی انجام دهند. گاهی ممکن است روند درمان نیازمند صرف زمانی طولانی باشد ازاین‌رو والدین نباید پشتکار و حوصله خود را از دست بدهند. آن‌ها باید همواره کودک را به انجام دقیق دستورات پزشک تشویق کنند.

 

منبع: روزنامه ایران

ادامه مطلب

مقالات مرتبط

نظر خود را ثبت نماييد

متن نظر*




کد بالا را وارد کنید

إغلاق